روزنامه ي جام جم _ گروه فرهنگ و هنر _ آرش شفاعي :
در حالي که بيشتر منتقدان ادبي ، جايزه نوبل ادبي امسال را متعلق به فيليپ راث امريکايي مي دانستند ، بيانيه آکادمي سلطنتي سوئد مبني بر معرفي خانم «دوريس لسينگ» همه را شگفت زده کرد.
لسينگ 88 ساله که در 22 اکتبر 1919 در کرمانشاه ايران متولد شده است ، پس از اعلام خبر برنده شدن در بزرگترين جايزه ادبي جهان ، در گفتگويي با خبرنگاران که روبه روي در خانه کوچک مسکوني اش تجمع کرده بودند، گفت : مي دانم که منتظر شنيدن جملات دلگرم کننده اي از من هستيد اما من چندين دهه است که در پي اين جايزه بوده ام و نمي توانم بگويم که از کسب آن غرق در شگفتي شده ام.
آنها نمي توانند جايزه را به يک مرده بدهند، پس با خود فکر کرده اند بهتر است قبل از آن که من غزل خداحافظي را بخوانم ، اين جايزه را به من بدهند.وي با انتقاد از فرآيند اعطاي جايزه ادبي نوبل گفت : اين جايزه معناي هنري ندارد. جايزه 1.5 ميليون دلاري همراه با نوبل رقم چشمگيري است اما آنقدر نيست که مرا شوکه کند. من در حال حاضر به همه مردمي فکر مي کنم که نامه هاي تکديگرايانه براي من خواهند فرستاد!وي که از خريد از يک مغازه نزديک خانه اش بازمي گشت و با هجوم خبرنگاران روبه رو شده بود، اظهار اميدواري کرد که کسب اين جايزه باعث جذب خوانندگان جديدي نسبت به آثارش شود. دوريس لسينگ ، مسن ترين برنده و يازدهمين زني است که نوبل ادبيات را به خاطر 5دهه فعاليت ادبي کسب کرده است.
وي 88 سال پيش از پدر و مادري انگليسي در کرمانشاه متولد شد و تا حدود 6 سالگي نيز در ايران بود. پدر او که کارمند بانک سلطنتي ايران بود، تصميم گرفت با مهاجرت به زيمبابوه (مستعمره آن سالهاي بريتانيا) از طريق زراعت بلال به ثروتي دست يابد که هيچ گاه به اين آرزو دست نيافت.
عكسي از دوريس لسينگ 
دوريس ابتدا در يک مدرسه دخترانه به تدريس مشغول شد، اما پس از چندي از اين کار دست کشيد و به عنوان پرستار مشغول به کار شد. صاحبکارش کتابهاي سياسي و جامعه شناسي مختلفي را به او مي داد تا مطالعه کند اما کشش دوريس به سمت ادبيات ، او را با ديکنز، اسکات ، کيپلينگ ، دي اچ لارنس ، تولستوي و داستايوفسکي آشنا کرد و علاقه او به داستان نويسي از همين جا آغاز شد. او در سال 1937 به بريتانيا رفت و به عنوان اپراتور تلفن به کار مشغول شد. پس از جنگ جهاني دوم و سرخوردگي از عضويت در حزب کمونيست به لندن رفت و نخستين رمانش را منتشر کرد و به اين ترتيب دوران طلايي زندگي ادبي او آغاز شد. دوراني که با انتشار 5 کتاب رمان ، داستان کوتاه و نمايشنامه همراه بود و فهرستي طولاني از جوايز ادبي اروپايي و امريکايي را در کلکسيون افتخارات وي ثبت کرد. رمان «دفترچه طلايي» مشهورترين اثر لسينگ است که آن را از آثار کلاسيک جنبش فمينيسم مي دانند؛ اگرچه لسينگ خود از اين که يک نويسنده فمينيسم محسوب شود، بيزار است.
او جايي گفته است : فمينيست ها انتظار دارند بگويم که خواهران من ، در اين ستيز شانه به شانه تا رسيدن به فجر پيروزي ايستاده ام تا جايي که اين مردهاي حيوان صفت وجود نداشته باشند. آيا آنها انتظار چنين عبارت هاي عوام فريبانه اي از من دارند؟!لسينگ در طول سالهاي اخير با بيان ديدگاه هاي سياسي اش هر چند گاه يک بار در رسانه ها ظاهر مي شود، انتقادات تند او از توني بلر و کوتوله ناميدن او و نيکولاس سارکوزي ، رئيس جمهور فرانسه نشانه اي از اين ديدگاه هاست.
ديروز و پس از انتشار خبرهاي مختلف درخصوص اين پيرزن 88 ساله که امروز به چهره اي مطرح در ادبيات جهان تبديل شده است ، مترجم رمان «چال مورچه» اثر لسينگ خبر داد که اين رمان بزودي توسط نشر سوره مهر منتشر خواهد شد. ضياءالدين ترابي به خبرگزاري فارس گفته است : کتاب را حدود 10 سال قبل به اين انتشاراتي سپرده است و حتي حروفچيني هم شده ، اما منتشر نشده است.
اميدواريم دريافت نوبل ادبي براي اين نويسنده با خاستگاه ايراني باعث شود مسوولان اين انتشارات و مترجمان کشورمان ، خواننده ايراني را با آثار وي آشنا کنند.
